حمله شیمیایی سردشت؛ جنایتی که تاریخ ثبت کرد
در هفتم تیرماه ۱۳۶۶، رژیم بعث عراق با استفاده از بمبهای حاوی گاز خردل، شهر بیدفاع سردشت در آذربایجان غربی را بمباران شیمیایی کرد. این حمله که در ساعات اولیه صبح انجام شد، منجر به شهادت ۱۲۰ نفر از ساکنان شهر شد و بیش از ۸ هزار نفر را دچار مصدومیت شیمیایی کرد. بسیاری از مصدومان تا سالها از عوارض شدید تنفسی، پوستی و چشمی رنج بردند.
واکنشهای بینالمللی و محکومیت
به گزارش خبرگزاری جمهوری اسلامی (ایرنا)، این حمله به عنوان یکی از بزرگترین جنایات جنگی علیه غیرنظامیان در تاریخ معاصر ثبت شده است. سازمان ملل متحد و بسیاری از نهادهای حقوق بشری این اقدام را محکوم کردند، اما هیچ اقدام عملی برای مجازات عاملان آن صورت نگرفت. مقامات جمهوری اسلامی ایران همواره بر لزوم پیگیری این جنایت از طریق مجامع بینالمللی تأکید کردهاند.
آثار ماندگار بر سلامت و محیط زیست
بر اساس آمار رسمی، هنوز بیش از ۴ هزار نفر از بازماندگان این حمله تحت درمان هستند. گاز خردل که یک عامل تاولزا و سرطانزا است، عوارض طولانیمدتی بر جای گذاشته است. بسیاری از قربانیان به بیماریهای مزمن تنفسی، نابینایی و انواع سرطان مبتلا شدهاند. همچنین، آلودگی محیط زیست ناشی از این سلاحها تا سالها در منطقه باقی ماند.
اهمیت یادآوری و پیگیری قضایی
سید علی مرعشی، رئیس سازمان قربانیان شیمیایی سردشت، در این باره گفت: «تاریخ هرگز عاملان و حامیان این جنایت را فراموش نخواهد کرد. ما همچنان پیگیر حقوق قربانیان در دادگاههای بینالمللی هستیم.» وی افزود که اسناد و مدارک کافی برای اثبات نقش مستقیم صدام حسین و تیم فنی آلمان در این حمله وجود دارد.
نقش حامیان بینالمللی
تحقیقات نشان میدهد که برخی کشورهای غربی، از جمله آلمان، با ارائه فناوری و مواد اولیه به رژیم بعث، در این جنایت شریک بودهاند. این موضوع بارها توسط کارشناسان و دیپلماتهای ایرانی مطرح شده است. با این حال، تاکنون هیچ دادگاه بینالمللی این کشورها را به پاسخگویی دعوت نکرده است.
لزوم ثبت در حافظه تاریخی
حمله شیمیایی سردشت تنها یک رویداد تلخ در تاریخ ایران نیست، بلکه نمادی از بیعدالتی در نظام بینالملل است. هر ساله در سالگرد این حادثه، مراسمی با حضور مقامات محلی و خانوادههای قربانیان برگزار میشود تا یاد و خاطره شهدا زنده نگه داشته شود. بسیاری از فعالان حقوق بشر خواستار تشکیل یک کمیته حقیقتیاب بینالمللی برای بررسی این جنایت شدهاند.



